Một con tin Israel được trao trả ngày 8/2/2025. Ảnh: Reuters

Theo hãng tin AFP trích dẫn tuyên bố của quân đội Israel ngày 8/2, 3 con tin người Israel bị bắt giữ trong cuộc tấn công của lực lượng Hamas vào miền nam Israel ngày 7/10/2023 đã "đi qua biên giới để tiến vào lãnh thổ Israel". Bệnh viện điều trị cho 3 người này cho biết hai con tin nam giới có tên là Or Levy và ông Eli Sharabi đang trong "tình trạng sức khỏe kém", trong khi ông Ohad Ben Ami đang trong "tình trạng thiếu dinh dưỡng nghiêm trọng".

Với sự trở về của 3 con tin mới nhất, hiện vẫn còn 73/251 con tin bị bắt ngày 7/10/2023 hiện vẫn ở lại Gaza, trong đó bao gồm 34 người mà quân đội Israel cho biết đã thiệt mạng.

Như một phần của thỏa thuận, Cơ quan Quản lý nhà tù của Israel cho biết 183 tù nhân người Palestine cũng đã được thả tại Bờ Tây, trong đó 41 người được thả đã trở về thành phố Ramallah, 4 người được thả ở Đông Jerusalem, 131 người được đưa đến Gaza và 7 người bị trục xuất về Ai Cập.

Cuộc trao đổi thứ 5 kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực vào tháng trước diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán cho giai đoạn tiếp theo của lệnh ngừng bắn đang được chuẩn bị nhằm mở đường cho việc chấm dứt vĩnh viễn xung đột tại Dải Gaza.

Tuy nhiên trong tuyên bố mới nhất, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tiếp tục lặp lại cam kết sẽ tiêu diệt lực lượng Hamas và giải thoát tất cả các con tin còn lại. Về phía Hamas, quan chức cấp cao của lực lượng này là ông Bassem Naim ngày 8/2 cho biết "sự trì hoãn và thiếu cam kết của Israel trong việc thực hiện giai đoạn đầu tiên khiến thỏa thuận hòa bình gặp nguy hiểm và có thể khiến mọi thứ buộc phải dừng lại hoặc sụp đổ".

Đối với tình trạng sức khỏe của các con tin, hãng tin AFP dẫn lời ông cho biết tình trạng của họ là "có thể chấp nhận được trong hoàn cảnh khó khăn mà Dải Gaza đang trải qua".

Lực lượng Hamas cũng cáo buộc Israel đã đối xử tàn bạo với các tù nhân Palestine và thực hiện "chính sách giết hại tù nhân chậm rãi". Nhóm vận động của Câu lạc bộ Tù nhân Palestine trong cùng ngày tuyên bố rằng "tất cả các tù nhân Palestine được thả hôm nay đều cần được chăm sóc y tế do sự tàn bạo mà họ phải chịu đựng" trong tù.

Bất chấp những sự không chắc chắn, việc trao đổi con tin – tù nhân nhận được nhiều sự ủng hộ từ người dân 2 phía. Tại Tel Aviv, đám đông tập trung tại trung tâm thành phố reo hò khi họ xem cảnh quay trực tiếp các con tin, được các tay súng đeo mặt nạ hộ tống, trao trả cho Ủy ban Chữ thập đỏ Quốc tế. Tại thành phố Ramallah bị chiếm đóng ở Bờ Tây, người thân và những người ủng hộ đã tụ tập để chào đón những tù nhân được Israel thả, ôm lấy họ và reo hò khi họ bước xuống xe bus từ nhà tù Ofer gần đó.

Trước đó ngày 15/1, thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và lực lượng Hamas tại Dải Gaza đã chính thức được công bố sau nhiều nỗ lực trung gian của Qatar, Ai Cập và Mỹ và bắt đầu có hiệu lực từ ngày 19/1. Về mặt chi tiết, thỏa thuận nêu rõ lệnh ngừng bắn giai đoạn đầu kéo dài 6 tuần, trong đó Israel sẽ rút quân dần dần khỏi Dải Gaza trong khi các con tin bị Hamas bắt giữ sẽ được trả tự do để đổi lấy các tù nhân Palestine đang bị Israel giam giữ.

Các cuộc đàm phán về việc thực hiện giai đoạn hai của thỏa thuận sẽ bắt đầu vào ngày thứ 16 của giai đoạn một và giai đoạn này dự kiến sẽ bao gồm việc thả tất cả các con tin còn lại, đàm phán lệnh ngừng bắn vĩnh viễn và rút toàn bộ lực lượng Israel khỏi Gaza.

Giai đoạn ba sẽ xoay quanh việc giải quyết việc trả lại tất cả các thi thể con tin còn lại và bắt đầu tái thiết Gaza do Ai Cập, Qatar và Liên Hợp Quốc giám sát. Nếu mọi việc diễn ra suôn sẻ, người Palestine, các quốc gia Ả Rập và Israel vẫn cần phải thống nhất về tầm nhìn cho Gaza sau chiến tranh, bao gồm cả câu hỏi chưa có lời giải đáp về việc ai sẽ điều hành Gaza sau chiến tranh.